Terug

‘De volgende crisis kan zomaar een klimaatcrisis zijn’

CEO Peter Blom van Triodos Bank over de rol van de financiële sector in de duurzaamheidtransitie

‘Ook al doen we als samenleving en financiële sector vanaf nu alles goed, we voelen al de concrete gevolgen van klimaatverandering. En die gaan verder dan één hete zomer.’

Peter Blom is sinds de oprichting in 1980 werkzaam bij Triodos Bank en de langstzittende (1997) bankdirectievoorzitter van Nederland. Hij maakt zich al langer zorgen over de trage invoering van de duurzaamheidsagenda, maar merkt wel dat andere financiële instellingen inmiddels inzien dat met een duurzame koers geld te verdienen is. Blom is ook voorzitter van de Global Alliance for Banking on Values, co-voorzitter van het Sustainable Finance Lab en lid van de Club van Rome.

Dagelijks drukken krantenkoppen, tv-uitzendingen en rapporten ons steeds weer op de feiten: de transitie naar een duurzame samenleving en economie moet worden versneld. Maar als iemand die decennialang de leiding heeft over een bank die voorop probeert te lopen, begrijpt Peter Blom dat versneld veranderen niet makkelijk is te plannen. Hij gelooft wel in tipping points.

‘Als bijvoorbeeld 20% van een sector duurzaam produceert, zijn er voldoende goede voorbeelden om aan te haken. Ik zeg niet dat de rest dan vanzelf volgt, maar het wordt wel een stuk gemakkelijker. In onze sector is dat omslagpunt nog niet bereikt, maar we zien wel dat de concurrentie voor duurzaam bankieren toeneemt. En dat juich ik hartstochtelijk toe, want er is een brede ontwikkeling nodig.’

Daarbij moeten financiële instellingen volgens Blom zich niet alleen richten op positieve impact op duurzaamheid, maar ook juist het deel van de portefeuille met negatieve impact aanpakken. ‘Wat mij betreft is het vrijblijvende klantgesprek verleden tijd. Zeg gewoon, als jullie bruinkool blijven produceren, kunnen we jullie niet meer als klant behouden. En ook als aandeelhouder kun je simpelweg zeggen dat het anders moet in de bedrijven waarin je investeert. Dat soort signalen zijn krachtiger dan NGO’s of denktanks die vertellen dat het fout gaat als we niet veranderen.’

Impact is meer dan een getal

In Trendzicht stelt de AFM dat hoogwaardige informatie over duurzame investeringen essentieel is om de transitie te ondersteunen en versnellen. In hoeverre draagt een product bij aan de reële economie en heeft het écht impact op duurzaamheid? Blom spreekt in plaats van sustainable finance dan ook liever over impact finance.

‘Dat maakt de bijdrage veel concreter, wat is de impact van mijn financiering of belegging? Het is belangrijk als je die impact kan meten, maar dat kan niet altijd. Impact is meer dan een getal. Het gaat ook om het verhaal dat je eromheen vertelt, welke context heb je beïnvloed? De financiering van scholen en vernieuwende gezondheidszorg is lastig om in impactcijfers uit te drukken, maar wel erg belangrijk voor de samenleving. Over de impact van onze investeringen op de CO2-uitstoot is weer wel een cijfer te geven. Daarover zullen wij volgend jaar rapporteren.’

Perfectie mag versnelling niet in de weg staan

Volgens Blom gaat de invoering van de duurzaamheidsagenda al jaren te traag en is de urgentie op dit moment erg groot. Toch stelt de AFM in Trendzicht dat de integratie van duurzaamheid in de financiële sector wel zorgvuldig moet gebeuren. Geldende vereisten blijven onverminderd van toepassing op financiële producten en diensten met een duurzaam karakter.

‘Vanuit toezicht begrijp ik dat standpunt en je kunt nooit tegen zorgvuldigheid zijn, maar ik vind het ook een risico. Na vijf jaar broeden op de theorie ben je misschien klaar voor een zorgvuldige integratie, maar die tijd hebben we niet meer. We moeten nu echt aan de gang, meters maken en al doende van elkaar leren, de sector van de toezichthouder en andersom. Het streven naar perfectie mag versnelling niet in de weg staan. Het zou erg jammer zijn als de financiële sector een nog studerende toezichthouder als argument kan gebruiken om niet actief bij te dragen aan de transitie.’

Verduurzaming is geen geleidelijk proces

Blom gelooft dat de duurzaamheidstransitie hoe dan ook risicovol is, maar ook dat niets doen de risico’s nog veel groter en fataler maakt. ‘Verduurzaming van de economie is geen soepel en geleidelijk proces, dat gaat met schokken. Er zullen zich behoorlijke uitdagingen voordoen en dan moeten financiële instellingen kunnen volgen. Zo kan de volgende crisis zomaar een klimaatcrisis zijn, en in welke assets zit je dan? Ik kan je nu al vertellen dat niet alle oliereserves zullen worden opgepompt.’

Volgens Blom staan we voor een risicovolle overgangsperiode. Hij vindt dat de buffers van banken daarom ook nog wel wat steviger mogen. ‘Het eigen vermogen is niet alleen bedoeld om als buffer voor de samenleving te dienen, maar ook om als bank meer risico’s te kunnen nemen in tijden dat dat nodig is. We zouden wat mij betreft dus nog een paar stappen verder mogen gaan dan wat nu is vereist. De zogenaamde leverage ratio is nu Europees ingesteld op 3%, maar vanuit een maatschappelijk belang zou dat zeker naar 5 tot 7% moeten.’

Lees verder

Informatie delen

Delen via: deel

Zie ook