Terug

Toetsing bestuurders en commissarissen

Personen die het beleid van een onderneming (mede) bepalen moeten betrouwbaar en geschikt zijn voor de uitoefening van hun functie. Als deze personen aantreden bij een financiële onderneming worden zij door de AFM en/of De Nederlandsche Bank getoetst op betrouwbaarheid en geschiktheid.

Maatschappelijk vertrouwen

Een duurzame, eerlijke en transparante financiële sector komt mede tot stand door geschikte en betrouwbare bestuurders en commissarissen. Integriteit en geschiktheid van de personen en ondernemingen die actief zijn op de financiële markten is dan ook van groot belang voor het maatschappelijk vertrouwen in deze markten en de ondernemingen die hierop actief zijn. Er mag geen twijfel bestaan over de betrouwbaarheid en geschiktheid van degenen die het beleid (mede)bepalen en personen die toezicht houden op het beleid en op de algemene gang van zaken van de financiële onderneming.

Wie en wat wordt getoetst?

Daarom toetsen de AFM en De Nederlandsche Bank (DNB) 3 categorieën personen binnen financiële ondernemingen: (beoogde) dagelijks beleidsbepalers, commissarissen en medebeleidsbepalers. Medebeleidsbepalers zijn meerderheidsaandeelhouders en andere personen die feitelijk invloed van betekenis kunnen uitvoeren op de dagelijkse leiding van de onderneming.

De AFM toetst (beoogde) dagelijks beleidsbepalers, commissarissen en medebeleidsbepalers op betrouwbaarheid. Daarnaast toetst de AFM dagelijks beleidsbepalers en commissarissen ook op geschiktheid.

Toetsing door AFM en/of DNB

Afhankelijk van het type onderneming wordt een persoon getoetst door de AFM en/of De Nederlandsche Bank (DNB). Daarbij wordt de geschiktheid van een persoon door DNB beoordeeld vanuit het prudentiële perspectief terwijl de AFM de geschiktheid vanuit het perspectief van het gedragstoezicht beoordeelt. Vanwege het verschil in perspectief kan het geschiktheidsoordeel van DNB en de AFM verschillen. Een negatief oordeel van een van beide toezichthouders is altijd leidend. Als de AFM en DNB het onderling niet eens zijn kan de toezichthouder in kwestie een bindende aanbeveling tot afwijzing of heenzending geven aan de andere toezichthouder.

Betrouwbaarheidstoets

De betrouwbaarheid van dagelijks beleidsbepalers, commissarissen en medebeleidsbepalers moet buiten twijfel staan. De AFM stelt vast of de betrouwbaarheid van een persoon buiten twijfel staat op basis van de Wft en het Besluit gedragstoezicht financiële ondernemingen (Bgfo).

Als de AFM eenmaal heeft vastgesteld dat de betrouwbaarheid van een getoetst persoon buiten twijfel staat, dan blijft deze toetsingsuitkomst ook geldig wanneer de persoon van functie wijzigt binnen de financiële sector tenzij er een wijziging in de relevante feiten of omstandigheden een redelijke aanleiding geeft tot een nieuwe beoordeling.

Geschiktheidstoets

Alle dagelijks beleidsbepalers en commissarissen moeten geschikt zijn voor hun functie en de werkzaamheden die zij uitvoeren. Op basis van de Wft en de Beleidsregel geschiktheid 2012 stelt de AFM vast of een persoon geschikt is voor de (beoogde) functie. In de Beleidsregel geschiktheid 2012 wordt verduidelijkt wat wordt verstaan onder geschiktheid en welke aspecten bij de geschiktheidstoetsing in aanmerking worden genomen.

De AFM toetst de geschiktheid van een persoon onder meer aan de hand van het curriculum vitae en de opgegeven referenten. Ter aanvulling van dit beeld kan een toetsingsgesprek plaatsvinden met de persoon. Als er sprake is van feiten en omstandigheden die redelijke aanleiding geven tot een nieuwe beoordeling kan de AFM overgaan tot een hertoetsing van de geschiktheid.

Wanneer vindt toetsing door de AFM plaats?

Een kandidaat wordt door de AFM getoetst als het een functie betreft bij een van de volgende ondernemingen:

  • aanbieder beleggingsobjecten
  • aanbieder krediet
  • beleggingsonderneming
  • beheerder van een beleggingsinstelling
  • houder van een gekwalificeerde deelneming in een beheerder van een beleggingsinstelling
  • beleggingsmaatschappij
  • maatschappij voor collectieve belegging in effecten
  • bewaarder
  • bewaarder van een icbe (instelling voor collectieve beleggingen in effecten)
  • beheerder van een icbe
  • financiële dienstverlener (adviseurs, bemiddelaars en (onder)gevolmachtigde agenten)
  • pensioenbewaarder
  • marktexploitant (de persoon die een gereglementeerde markt beheert of exploiteert)
  • centrale effectenbewaarinstelling
  • accountantsorganisatie (de AFM toetst hier alleen de betrouwbaarheid van (mede)beleidsbepalers)
  • auditorganisatie van een derde land
  • ontheffinghouder artikel 4:3 Wft (bijvoorbeeld een crowdfundingplatform).

DNB is wettelijk verplicht bij geschiktheidstoetsingen voor banken en verzekeraars de AFM een standpunt te vragen. Voor de toetsing van banken en verzekeraars werken de AFM en DNB dus samen, beide toezichthouders moeten instemmen met de benoeming van de kandidaat. De AFM sluit in elk geval aan bij een eventueel toetsingsgesprek met central clearing counterparty’s, clearinginstellingen en afwikkelondernemingen, omdat de AFM toezicht houdt op de infrastructuur van deze partijen.

Momenten van toetsing

Wanneer een onderneming wil overgaan tot benoeming van een (beoogde) dagelijks beleidsbepaler, commissaris of medebeleidsbepaler, dan moet zij dat vooraf melden aan de AFM. Pas nadat de AFM de toetsing heeft uitgevoerd en een positief besluit heeft genomen, kan de onderneming overgegaan tot benoeming van de persoon. In de meeste gevallen is de toetsing een aanvangstoetsing.

Een eerste toetsing op geschiktheid vindt plaats bij een voorgenomen benoeming van een dagelijks beleidsbepaler, een commissaris of een medebeleidsbepaler bij een ondertoezichtstaande onderneming of als een zittende bestuurder of commissaris binnen dezelfde onderneming van functie of takenpakket gaat veranderen. Een eerste toetsing op betrouwbaarheid vindt plaats op het moment dat een dagelijks beleidsbepaler, commissaris of medebeleidsbepaler voor het eerst een functie bij een onder toezicht staande onderneming gaat vervullen.

Doorlopende eis

Betrouwbaarheid en geschiktheid is een doorlopende eis. Wanneer zich wijzigingen in relevante feiten en omstandigheden voordoen, moet dit altijd direct gemeld worden en beoordeeld worden door de AFM. Wanneer dit niet (tijdig) gemeld wordt, kan dat worden aangemerkt als een toezichtantecedent wat kan meewegen bij de boordeling van de betrouwbaarheid.

Hertoetsing

In uitzonderlijke omstandigheden kan de AFM ook tussentijds, als een dagelijks beleidsbepaler, commissaris of medebeleidsbepaler in functie is, besluiten om een toetsing te starten. Dit kan betrekking hebben op geschiktheid, betrouwbaarheid of een combinatie van beiden. Een dergelijke hertoetsing vindt alleen plaats wanneer feiten of omstandigheden naar voren komen die een redelijke aanleiding vormen om de eerdere toetsing opnieuw te bezien.

Kosten van de toetsing

Betrouwbaarheidstoets

De kosten van een betrouwbaarheidsonderzoek zijn €1.000 per dagelijks beleidsbepaler, commissaris of medebeleidsbepaler.
Voor een persoon die eerder op betrouwbaarheid is getoetst wordt €200 in rekening gebracht.

Geschiktheidstoets

Het tarief voor een eerste geschiktheidstoets is afhankelijk van het soort financiële onderneming waar de persoon benoemd wordt. De tarieven van het geschiktheidsonderzoek kunt u vinden in het overzicht van bijdragen aan toezichtkosten.

Voor een persoon die eerder is getoetst op geschiktheid voor een zelfde soort financiële onderneming met een vergelijkbaar dienstenpakket, wordt €200 in rekening gebracht. Als er sprake is van een nieuwe toetsing op geschiktheid, bijvoorbeeld als de beleidsbepaler een andere rol gaat vervullen binnen de onderneming of bestuurder wordt van een ander type onderneming, dan geldt het tarief voor een eerste toetsing.

Deze kosten zijn ook verschuldigd wanneer een toetsing tussentijds wordt ingetrokken of de aanvraag onvolledig is en niet binnen de gestelde termijn compleet is aangeleverd.

Als de AFM bij aanmelding van een eerder getoetste persoon twijfels heeft over de betrouwbaarheid en/of geschiktheid, dan kan de AFM overgaan tot volledige hertoetsing. De AFM brengt hiervoor de kosten in rekening gelijk aan die van een niet eerder getoetste persoon.

 

Informatie delen

Delen via: deel

Zie ook

Heeft u vragen over de toetsingen?

Bij vragen kunt u contact opnemen met het ondernemersloket. Het ondernemersloket is bereikbaar via telefoonnummer 0800 - 6800 680 (op werkdagen van 10.00 tot 17.00 uur, gratis). U kunt ook een e-mail sturen naar ondernemersloket@afm.nl of ons contactformulier gebruiken.

Contactformulier

Alle onderwerpen