Terug

Sanctiewet 1977

Beleggingsondernemingen en beleggingsinstellingen moeten in hun administratieve organisatie en interne controle (AO/IC) maatregelen treffen ter naleving van de sanctieregelgeving, waaronder de Sanctiewet 1977 (Sanctiewet). Ook moeten zij direct een melding doen aan de AFM wanneer zij met een relatie te maken hebben die overeenkomt met een (rechts)persoon of entiteit als bedoeld in de sanctieregelgeving.

Sanctieregelgeving: naleving en toezicht

De Veiligheidsraad van de Verenigde Naties (VN) heeft de hoogste macht in het uitvaardigen van sancties. De sancties zijn opgenomen in VN Resoluties. De Europese Unie (EU) legt in principe de VN Resoluties zo snel mogelijk ten uitvoer door middel van EU verordeningen, maar kan ook zelfstandig sancties opleggen (eveneens door middel van EU verordeningen). Daarnaast kunnen individuele landen ook sancties instellen. De Nationale Terrorismelijst is daar een voorbeeld van.

De Sanctiewet is een kaderwet en is de grondslag voor de uitwerking van bovengenoemde (inter)nationale regels ter uitvoering van de internationale sanctiemaatregelen. In principe gelden sanctieregelingen voor iedereen. Op grond van de Regeling toezicht Sanctiewet 1977 moeten financiële ondernemingen maatregelen treffen op het gebied van de administratieve organisatie en interne controle om zo de bepalingen van de sanctieregelgeving na te leven.

De AFM is samen met De Nederlandsche Bank (DNB) belast met het toezicht op de naleving van de sanctieregelgeving met betrekking tot het financieel verkeer. Beleggingsinstellingen en beleggingsondernemingen vallen onder het toezicht van de AFM. Ook financiële dienstverleners moeten maatregelen nemen om te voorkomen dat zij in strijd handelen met sanctiemaatregelen. In strijd handelen met sanctiemaatregelen is een economisch delict en dus strafbaar. Dit vormt een gevaar voor de integere en beheerste bedrijfsvoering; een belangrijke Wft-vergunningeis.

Sanctielijsten en Sanctie Alert

In de verordeningen van de EU zijn de volgende (financiële) sancties te onderscheiden:

  • een gebod tot het bevriezen van tegoeden van aangewezen personen of organisaties
  • een verbod om rechtstreeks dan wel niet rechtstreeks middelen te beschikking te stellen aan deze personen of organisaties
  • een verbod of restrictie op het verlenen van financiële diensten.

Dit soort maatregelen worden opgelegd als reactie op schendingen van het internationale recht of van mensenrechten, in een poging een kentering teweeg te brengen. Daarnaast vervullen sancties een rol in de bestrijding van terrorisme. De maatregelen worden opgelegd aan regimes die rechtsstatelijke en democratische beginselen niet eerbiedigen.

Screenen sanctielijsten

Om te voorkomen dat in strijd wordt gehandeld met sanctieregelgeving moeten beleggingsondernemingen en beleggingsinstellingen bij aanvang en periodiek relaties screenen aan de hand van de sanctielijsten. Bij een ‘hit’ moet bepaald worden welke gebod of verbod van toepassing is. Het kan dus zo zijn dat een tegoed bevroren moet worden, maar ook is het mogelijk dat het verlenen van een bepaalde financiële dienst zoals het verstrekken van een verzekering niet meer is toegestaan. Uit de inhoud van de verordeningen kan worden opgemaakt welke financiële sanctiemaatregel(en) het betreft, wat de strekking is en tot welke landen, gebieden, personen of entiteiten de sancties zijn gericht. 

Op de Electronic Combined Targeted Financial Sanctions List (de zogenaamde EU freeze list) staan personen en entiteiten waarvan de tegoeden bevroren moeten worden op grond van in Nederland geldende financiële sanctieregelgeving. In de lijst staat ook een overzicht van de recente wijzigingen van de lijst.

Een verbod of restrictie op het verlenen van financiële diensten is gericht tegen bepaalde landen en gebieden. Deze staan niet op de EU freeze list maar in de voor het bepaalde land of gebied geldende sanctieregelingen (meestal EU-verordeningen).

Daarnaast moet altijd de Nationale Terrorismelijst gecheckt worden. Hierop staan personen en organisaties die betrokken zijn bij terroristische activiteiten.

Blijf op de hoogte van sancties, abonneer u op de Sanctie Alert

U kunt zich abonneren op de Sanctie Alert van DNB en AFM. Selecteer de optie ‘Nieuwsbericht Sancties’. U ontvangt een e-mail zodra DNB en AFM nieuwe sanctiemaatregelen hebben gepubliceerd.

Meldplicht

Als een beleggingsonderneming of beleggingsinstelling constateert dat een relatie overeenkomt met een (rechts)persoon of entiteit als bedoeld in de sanctieregelgeving, dan moet zij hiervan direct melding maken bij de AFM.

Verder moeten tegoeden bevroren blijven totdat de betreffende sanctieregeling gewijzigd wordt en de verplichting om te bevriezen ophoudt te bestaan of anderszins tegenbericht van de toezichthouder wordt ontvangen. Dit geldt ook voor de andere sancties, zoals bijvoorbeeld het verbod op het verlenen van een financiële dienst. Ontvangt u geen bericht van de AFM, dan moet u ervan uit gaan dat uw melding als een daadwerkelijke ‘hit’ moet worden beschouwd en dat het tegoed bevroren moet blijven of dat middelen niet ter beschikking mogen worden gesteld of de financiële dienst niet mag worden verleend tot nader bericht.

(Voorgenomen) transactie

Als u constateert dat er sprake is van een (voorgenomen) transactie met een bestaande of nieuwe relatie die op de sanctielijst staat, dan moet u deze in bepaalde gevallen tevens melden bij de Financial Intelligence Unit - Nederland. Deze verplichting volgt uit de Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme (Wwft). 

Daarnaast moet een melding over een (voorgenomen) transactie in bijna alle gevallen tevens directals incident bij de AFM gemeld worden. Als er sprake is van een (voorgenomen) transactie die in strijd is met de sancties, kan de AFM aanvullend onderzoek verrichten en informatie delen met samenwerkingspartners.

Vragen

Vragen over de meldplicht of andere vragen over de Sanctiewet 1977 kunt mailen naar meldingsanctiewet@afm.nl.

Lees meer

Wetteksten

De AFM is de gedragstoezichthouder voor de gehele financiële marktsector. Alle financiële ondernemingen staan op basis van verschillende wetten onder het gedragstoezicht van de AFM. De specifieke wet- en regelgeving is afhankelijk van het soort onderneming.

Via het onderstaand overzicht vindt u uitgebreide wetsinformatie (wetten.overheid.nl). Lagere regelgeving staat onder het kopje ‘wetstechnische informatie', rechtsboven op de betreffende pagina's. 

Awb       Algemene wet bestuursrecht                    
Wft
Wet financieel toezicht
Wte 1995
Wet toezicht effectenverkeer 1995
Wta 
Wet toezicht accountantsorganisaties
Wtfv
Wet toezicht financiële verslaggeving
PW 
Pensioenwet
Wvb
Wet verplichte beroepspensioenregeling
Wge
Wet giraal effectenverkeer
Whc
Wet handhaving consumentenbescherming
Wwft
Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme
Sanctiewet
Sanctiewet 1977
Wbft
Wet bekostiging financieel toezicht

 

Informatie delen

Delen via: deel
Alle onderwerpen