Terug

Omgaan met geld en opvoeden

Nieuws Dit bericht is ouder dan 3 jaar. De inhoud kan hierdoor niet meer actueel zijn.

Tijdens de opvoeding krijgen we waarden en normen mee die van invloed zijn op ons gedrag later. Dat geldt ook voor leren omgaan met geld. Bij de manier waarop mensen met geld omgaan, speelt de opvoeding een belangrijke rol. Ouders proberen hun kinderen op financieel gebied op te voeden. Dat doen ze wellicht expliciet door kinderen te wijzen op allerhande geldzaken, maar ook impliciet door hun waarden en normen over te dragen op hun kinderen. Maar kinderen kijken ook naar het gedrag van de ouders. Goed voorbeeld doet goed volgen, is de hypothese.

Wat is nu belangrijker?
Zijn dat de algemene waarden van de ouders, de expliciete financiële opvoeding of is dat het daadwerkelijke gedrag van de ouders? Met behulp van de AFM-Consumentenmonitor kwartaal 4, 2010, heeft het Nibud dit onderzocht. Daarmee kon niet de daadwerkelijke opvoeding worden gemeten, maar wel hoe mensen daarop terugkeken. Het onderzoek is gedaan onder 1341 respondenten.

De volgende stellingen zijn voorgelegd:

  • Thuis werd vroeger altijd zuinig aan gedaan
  • Mijn ouders en ik denken hetzelfde over omgaan met geld
  • Leren omgaan met geld heb ik van thuis meegekregen
  • Mijn ouders konden niet met geld omgaan
Volledig mee eens Mee eens Neutraal Mee oneens Volledig mee oneens
Thuis werd vroeger altijd zuinig aan gedaan 33% 44% 16% 7% 1%
Mijn ouders en ik denken hetzelfde over omgaan met geld 17% 39% 25% 16% 2%
Leren omgaan met geld heb ik van thuis meegekregen 40% 44% 10% 5% 1%
Mijn ouders konden niet met geld omgaan 1% 4% 10% 31% 54%

Ongeveer 80% tot 85% vindt dat ze het leren omgaan met geld van thuis meegekregen hebben en dat hun ouders goed met geld omgingen. Ook vindt zo’n 80% dat er vroeger altijd zuinig aan werd gedaan. Maar een veel kleiner deel (ruim 50%) denkt nu nog hetzelfde over geld als hun ouders. Over het algemeen zien we weinig verschillen naar leeftijd. Het goed leren omgaan met geld, het gedrag van de ouders, of de overeenstemming met ouders zijn voor elke generatie gelijk.

Alleen het thuis zuinig aan doen is duidelijk lager voor de jongere generaties. Van de 16-24 jarigen zegt 59% dat dit het geval is, van de 55-plussers 87%.

De huidige situatie
Om te kijken naar de huidige situatie is gevraagd hoe goed het huishouden van de respondent kan rondkomen van het besteedbare inkomen. Makkelijk rondkomen hangt natuurlijk sterk samen met de hoogte van het inkomen. Daarboven op vinden mannen eerder dat ze kunnen rondkomen dan vrouwen. Na correctie van deze gegevens blijkt dat er een samenhang is tussen makkelijk kunnen rondkomen en het (gepercipieerde) gedrag van de ouders. Als je vindt dat je ouders niet met geld konden omgaan, kun je zelf moeilijker rondkomen. 

In het Nibud onderzoek 'Geldzaken in de praktijk 2009' bleek dit verband ook.

Gedrag speelt belangrijke rol
De opvoeding speelt een rol, zo blijkt uit de analyse, maar dit is een minder sterk effect dan het daadwerkelijke gedrag. De overgedragen normen en waarden, zoals het vroeger zuinig aan doen of de huidige overeenstemming met de ouders over geldzaken hebben geen extra invloed.

Download de rapportage: AFM-Nibud onderzoek, invloed financiële opvoeding (pdf)

Lees meer over financiële opvoeding (op de website van het Nibud).

De AFM maakt zich sterk voor eerlijke en transparante financiële markten.

Als onafhankelijke gedragstoezichthouder dragen wij bij aan duurzaam financieel welzijn in Nederland.

Informatie delen

Delen via: deel