Terug

Veelgestelde vragen over crowdfunding

Crowdfunding is een manier om voldoende geld te verzamelen om een project te kunnen starten en financieren. Het idee is dat je met veel kleine investeerders, zonder tussenkomst van een bank, een startkapitaal bij elkaar brengt om een bepaald project te kunnen starten.

Bij het verstrekken van financieringen via crowdfunding worden steeds vaker zekerheden van de geldvrager geëist. Het vestigen van zekerheden is een complex en foutgevoelig proces wat grote zorgvuldigheid van crowdfundingplatformen vereist. In de praktijk gaat dit regelmatig fout. Het gevolg kan zijn dat zekerheden investeerders niet brengen wat zij ervan (mogen) verwachten. De AFM wil deze teleurstelling bij investeerders voorkomen. Daarom staat hieronder informatie over waar je op moet letten als crowdfundingplatformen projecten aanbieden met zekerheden.

Veelgestelde vragen over Crowdfunding

Wat is crowdfunding?

Crowdfunding is een manier om voldoende geld te verzamelen om een project te kunnen starten en financieren. Het idee is dat je met veel kleine investeerders, zonder tussenkomst van een bank, een startkapitaal bij elkaar brengt om een bepaald project te kunnen starten. Bij crowdfunding is er dus direct contact tussen investeerders en ondernemers. Er zijn vele soorten crowdfunding-projecten die onder andere via internet worden aangeboden.

Stuur deze vraag door

Valt crowdfunding onder toezicht van de AFM?

Een crowdfunding-platform kan, afhankelijk van de vorm, onder de Wet op het financieel toezicht (Wft) vallen. Als je bijvoorbeeld rente, obligaties of aandelen in ruil voor je gedane investering krijgt heeft het platform in veel gevallen een vergunning of ontheffing van de AFM nodig. Voorbeelden hiervan zijn een vergunning als financiële dienstverlener, beleggingsonderneming of een ontheffing voor het aantrekken van opvorderbare gelden. In het register crowdfunding-platformen kun je nakijken welke partijen een vergunning dan wel ontheffing hebben van de AFM.

Crowdfunding heeft ook de aandacht van het ministerie van Financiën.

Stuur deze vraag door

Wat betekent zekerheid stellen bij crowdfunding?

Bij een financiering kan een geldvrager de risico’s voor de investeerder beperken door het stellen van zekerheden. Die kunnen door investeerders aangesproken worden als geldvragers niet tijdig aan verplichtingen voldoen. Zoals bij wanbetaling en/of faillissement. In de praktijk betekent dit dat de tot zekerheid strekkende zaak verkocht moet worden. Op die manier kunnen investeerders, die dan ook schuldeisers zijn, zich verhalen op de opbrengst.

Stuur deze vraag door

Welke vormen van zekerheden komen veel voor bij crowdfunding?

Er bestaan zakelijke en persoonlijke zekerheden. Hypotheek- en pandrechten zijn voorbeelden van zakelijke zekerheden. Het hypotheekrecht wordt gevestigd op onroerende zaken (bijvoorbeeld een woonhuis of kantoorpand), terwijl het pandrecht alleen kan worden gevestigd op roerende zaken (zoals kantoor- en bedrijfsinventaris, voorraden of vervoermiddelen).

Daarnaast zijn er ook persoonlijke zekerheden. Voorbeelden van persoonlijke zekerheden zijn hoofdelijke aansprakelijkheid en borgtocht. Allereerst is er de hoofdelijke aansprakelijkheid van de geldvrager zelf. Ook is het gebruikelijk dat een of meer andere partijen zich verbind(-en) (dit kan een familielid zijn, of ieder ander willekeurig persoon die zich verbonden voelt met de geldvrager) aan de verplichtingen die de geldvrager aangaat.

Bij borgtocht verbindt een derde (de borg) zicht tot nakoming van de verbintenis van de geldvrager. De borg kan worden aangesproken als de geldgever tekort schiet.
In het geval van hoofdelijke aansprakelijkheid (of hoofdelijkheid) kan de schuldeiser zelf bepalen of hij de geldvrager aanspreekt of een eventuele medeschuldenaar.

Stuur deze vraag door

Wat is belangrijk bij het stellen van zekerheden bij crowdfunding?

Bij het stellen van zekerheden is het belangrijk dat alle processtappen zorgvuldig en tijdig uitgevoerd worden door het crowdfundingplatform. Voorbeelden van zorgvuldigheid en tijdigheid komen later in deze veelgestelde vragen aan bod. Crowdfundingplatformen zijn wettelijk verplicht om hun processen op orde te hebben. Indien dit niet gebeurt, bestaat het risico dat de gestelde zekerheden nutteloos blijken te zijn op het moment van uitwinnen. Uitwinnen betekent dat de investeerder de zekerheid opeist om zo (een gedeelte) van zijn geïnvesteerde geld terug te krijgen.

Crowdfundingplatformen moeten ook richting investeerders transparant zijn over de gestelde zekerheden. Voor investeerders is het belangrijk dat zij zich goed laten informeren over de details van de zekerheden door het platform. Zo is het bijvoorbeeld belangrijk om te weten of er sprake is van een eerste recht. Een eerste recht betekent dat jij als eerste aanspraak maakt op de gestelde zekerheid. Het kan ook gebeuren dat andere partijen dit eerste recht al hebben en jouw recht een tweede of zelfs derde recht betreft (een opvolgend recht). Ook is het van belang te weten of het vestigen van een opvolgend recht is uitgesloten. Dit betekent dat bij het vestigen van een eerder pandrecht afgesproken is dat er geen opvolgend recht gevestigd mag worden.

Stuur deze vraag door

Is het stellen van zekerheden bij crowdfunding anders dan bij bijvoorbeeld een bank?

Een belangrijk onderdeel van crowdfunding is dat het vaak gaat om veel investeerders die relatief kleine bedragen investeren. Alle investeerders (de crowd) in een bepaald project hebben recht op hun aandeel in de gestelde zekerheid. Het is voor investeerders belangrijk om bij het crowdfundingplatform na te gaan hoe het proces geregeld is bij een eventuele uitwinning van zekerheden.

Moet bijvoorbeeld iedere investeerder individueel haar aandeel in de zekerheid bij de curator claimen? Of is er een stichting zekerheden opgericht door het crowdfundingplatform die de belangen van de crowd gezamenlijk behartigt? Ook is het belangrijk bij het platform na te gaan hoe zij rekening houdt met het scenario dat zij zelf ophoudt te bestaan of failliet gaat. Ook in die gevallen moet jij als investeerder nog steeds jouw zekerheidsrecht kunnen uitoefenen.

Stuur deze vraag door

Waar moet je op letten bij het vestigen van pandrecht bij crowdfunding?

De AFM ziet bij het vestigen van pandrecht in de praktijk onvoldoende zorgvuldigheid. Pandrecht kan onderhands gevestigd worden, dus zonder tussenkomst van de notaris. Voor de vestiging van pandrecht met een onderhandse akte is registratie bij de Belastingdienst een vereiste. Het pandrecht komt pas tot stand door de registratie, zonder registratie is het pandrecht niets waard.

Een ander aandachtspunt bij verpanding is dat pandlijsten regelmatig geactualiseerd worden. Op pandlijsten staan de roerende zaken die verpand zijn. Dit kunnen bijvoorbeeld voorraden of debiteuren zijn en deze wisselen regelmatig van samenstelling. Het is belangrijk dat deze roerende zaken die verpand zijn periodiek geactualiseerd worden door middel van pandlijsten.

Tenslotte is het voor investeerders belangrijk dat zij van crowdfundingplatformen de garantie krijgen dat het geld pas vrij komt voor geldvragers als aan alle voorwaarden van de zekerheidsstelling voldaan is.

Stuur deze vraag door

Waar moet je op letten bij het vestigen van hypotheekrecht bij crowdfunding?

Hypotheekrecht wordt gevestigd met tussenkomst van een notaris. Bij hypotheken moeten investeerders zich door het platform laten informeren over de volgende aandachtspunten:

  • De onroerende zaak moet getaxeerd worden. De taxatie moet plaatsvinden door een taxateur die in het Nederlands Register Vastgoed Taxateurs is opgenomen.
  • Het platform moet werken volgens de normen van het Platform Taxateurs en Accountants.
  • De pandeigenaar moet voldoende onderhoud plegen voor waardebehoud van het pand waarop het recht van hypotheek wordt gevestigd.
Stuur deze vraag door