Bestuurlijke boete

Een boete is een bestraffende sanctie. Waar een aanwijzing ziet op het voorkomen van overtredingen in de toekomst, ziet een boete op het gedrag uit het verleden. Boetes verschillen in hoogte. De hoogte van de boete is afhankelijk van de soort overtreding. Sinds 1 augustus 2009 is de nieuwe Boetewet ingevoerd en kunnen veelal hogere boetes worden opgelegd:

Categorie	Basisbedrag	Minimumbedrag	Maximumbedrag
1	€ 10.000,–	€ 0,–	€ 10.000,–
2	€ 500.000,–	€ 0,–	€ 1.000.000,–
3	€ 2.000.000,–	€ 0,–	€ 4.000.000,–

De AFM maakt een bestuurlijke boete die is opgelegd voor een overtreding van categorie 3 van de Wft na vijf werkdagen openbaar. De financiële dienstverlener kan binnen deze termijn van vijf werkdagen om een ‘voorlopige voorziening’ verzoeken om bijvoorbeeld de publicatie van het besluit te schorsen. In dit geval wordt de werking van het besluit (inclusief de publicatie daarvan) opgeschort totdat er een uitspraak is van de voorzieningenrechter. Naast deze optie wordt alleen van publicatie afgezien als de openbaarmaking in strijd zou kunnen komen met het doel van het toezicht van de AFM. Ook een overtreding in categorie 2 kan in aanmerking komen voor een ‘directe’ publicatie. Een voorbeeld hiervan is het onvoldoende inwinnen van relevante informatie voor het klantprofiel en/of het geven van niet passend advies. Alle overtredingen die niet voor ‘directe’ publicatie in aanmerking komen, moeten door de AFM openbaar worden gemaakt door middel van publicatie nadat het besluit niet meer kan worden aangevochten (‘besluit rechtens onaantastbaar is’).

Voorbeeld boete
Naar aanleiding van een signaal over een bemiddelaar gaat de AFM onderzoek doen. De bemiddelaar waar de melding over gaat, richt zich op een specifieke groep consumenten. Het betreft thuiswonende schoolverlaters van 17 tot 21 jaar. Klantprofielen worden minimaal opgesteld. De financiële dienstverlener heeft zijn doelgroep bestudeerd en hier een rapport van gemaakt. Dit rapport moet dienen als klantprofiel voor alle consumenten. Zij vallen immers in dezelfde doelgroep en lijken dus allemaal op elkaar, legt de financiële dienstverlener uit tijdens het managementgesprek met de AFM. Uit de dossiers blijkt dat ruim 60% van de consumenten een beleggingsverzekering krijgt geadviseerd met een looptijd van 30 jaar om alvast te kunnen sparen voor een eigen woning. Geen van de consumenten beschikt over een eigen woning of gaat op korte termijn over een eigen woning beschikken. De AFM stelt vast dat de financiële dienstverlener in deze gevallen onvoldoende informatie heeft ingewonnen en tevens haar advies niet heeft gebaseerd of heeft kunnen baseren op de wel ingewonnen informatie. Gezien de ernst van de overtreding legt de AFM naast een aanwijzing ook een boete op.